VII edycja: Warszawa, kino ILUZJON, 5-9 czerwca 2013 r.

Czas trwogi…

Nasze wyobrażenia o II wojnie światowej zdominowane zostały z jednej strony przez historię militarną, a z drugiej przez tematykę Holokaustu. Znikają gdzieś z powszechnej świadomości realia życia pod okupacją niemiecką czy sowiecką oraz czas powojennego chaosu i przemocy.  Wojna i pierwsze lata po wojnie – czas upokorzenia, prywatnych rozrachunków, wymuszonych rozstań, strachu i tęsknoty. Właśnie te tematy stały się niedawno tematami interesujących polskich filmów takich jak „Obława” Marcina Krzyształowicza i „Róża” Wojciecha Smarzowskiego.

Paradoksalnie przez wiele lat to właśnie film mówił o tamtych latach więcej niż fachowa literatura. Co wcale nie znaczy, że filmowcy powiedzieli w tej kwestii wszystko. Muzeum Historii Polski (MHP) i Europejska Sieć Pamięć i Solidarność (ESPS) chcą przedstawić te ponure czasy lat 40. w tegorocznym przeglądzie filmów historycznych „Czas trwogi. II wojna światowa i lata 40. w filmie”.  Przegląd „Kogo kręci kino historyczne?” został zapoczątkowany w 2007 r., a od trzech lat MHP realizuje je we współpracy z ESPS. Dotychczas odbywały się one w Warszawie, w Hamburgu i we Wrocławiu.
Postanowiliśmy w bieżącej edycji przeglądu „Kogo kręci kino historyczne?” pokazać produkcje zagraniczne ukazujące podobne doświadczenia terroru, strachu i przemocy czasów wojny i okresu powojennego. Są to również polskie filmy, których reżyserzy w inny sposób i w innej epoce mierzyli się już z podobnymi doświadczeniami. Prezentujemy klasyczne produkcje, jak „Prawo i pięść” Skórzewskiego i Hoffmana, „Gdzieś w Europie” Gezy Radvanyi’ego oraz niedoceniony film „Wszystko, co najważniejsze”,  w którym w latach 90. Robert Gliński jako pierwszy polski reżyser podejmował temat okupacji sowieckiej i wywózek na Wschód. Pokażemy również kilka nieznanych w Polsce bądź słabo znanych współczesnych filmów z krajów naszego regionu. Będzie to m.in. „Pejzaż”, w którym wybitny słowacki reżyser Martin Šulík podejmuje temat słowackiej pamięci o drugiej wojnie światowej. Niezwykle ciekawe jest ujęcie tego tematu przez współczesną rosyjską kinematografię. W filmie „Mecz” Andrij Maliukow opowiada prawdziwą historię tzw. „meczu śmierci”. Sowieccy jeńcy – piłkarze dawnego „Dynama Kijów” musieli w warunkach okupacji niemieckiej rozegrać mecz z reprezentacją Luftwaffe. Mecz skończył się sukcesem Rosjan i Ukraińców na boisku, ale zwycięzcy trafili na listy egzekucyjne i do obozów koncentracyjnych.

Wreszcie chcemy przypomnieć enerdowski „Pobyt” Franka Beyera z 1982 r., który pokazuje sposób obchodzenia się przez Niemców z odpowiedzialnością narodu za dramat wywołanej przez siebie wojny. Ciekawą puentę stanowią losy samego filmu, który po interwencji komunistycznych władz został w latach 80. wycofany z kin PRL.

Robert Kostro, Dyrektor MHP
Rafał Rogulski, Dyrektor Sekretariatu ESPS

 

ULOTKA

PROGRAM

OPISY FILMÓW

Filmowa zapowiedź VII edycji

Filmowe podsumowanie VII edycji

Rozmowa z reżyserem, Robertem Glińskim

 

Copyright 2011 Muzeum Historii Polski